Wczytywanie strony... Proszę czekać...
Home arrow Kultura arrow Sztuka arrow Robotnicy opuszczaj? miejsca pracy
Robotnicy opuszczaj? miejsca pracy Drukuj Wyślij znajomemu
Autor: Muzeum Sztuki   
29.06.2010.
Digg!

Del.icio.us!

Technorati!

Wykop

Gwar

Praca nie kończy się, kiedy opuszczamy miejsca pracy. Dla wielu staje się życiem, anektuje czas wolny, angażuje emocjonalnie. Zjawiska związane z rozwojem społeczeństwa informacyjnego, sektora usług i ekonomii opartej na wiedzy przyniosły szereg zmian. Fabryka jako model produkcji przekształciła się w przedsiębiorstwo, sztywne stopnie awansu zmieniły się w nieograniczone możliwości kariery lub degradacji, a stałe zatrudnienie zastępuje niepewna praca tymczasowa. Jaką wartość posiada praca wykonywana w domu? Czy współdziałanie i komunikowanie się z innymi też mogą być pracą? Jakie modele pracy proponują artyści? I czy w sztuce istnieje potencjał, który może przekształcać rzeczywistość?

"Praca staje się w tym ujęciu biopolityką, a więc zarządzaniem życiem, tworzeniem jego nowych form. Przemianie ulegają pojęcia kapitału i wartości dodatkowej. Zysk można bowiem generować, przetwarzając informacje, obrazy, inicjując społeczne interakcje. Do tego wiele produktów czy usług musi być dziś sprzedane (według badań marketingowych) zanim powstanie, a konsumpcja nie zużywa ich całkowicie, tylko uruchamia nowe symboliczne i emocjonalne czynniki (np. poczucie przynależności do określonej grupy). Tym samym coraz trudniej zlokalizować jest miejsce pracy i handlowej wymiany. Wymóg ciągłej wydajności, samokształcenia, dostosowania do zmieniających się warunków sprawia, że opuszczając stanowisko pracy, często wcale nie przestajemy wytwarzać kapitału. Praca wkracza w obszary, od których kiedyś była oddzielana: czasu wolnego, rozrywki, doznań estetycznych, społecznego zaangażowania, politycznej akcji czy zajęć domowych.  Produktywność dziś wykorzystuje zatem tzw. „masowy” lub  „ogólny intelekt”, do którego należą wspólne wszystkim choć indywidualnie zróżnicowane zdolności takie jak posługiwanie się językiem, myślenie, widzenie obrazów, odczuwanie" - tak problematykę wystawy komentuje Joanna Sokołowska w swoim tekście kuratorskim.


Harun Farocki skomponował swoją instalację ze scen z historii kina, które pokazują robotników opuszczających fabrykę: poczynając od pierwszego filmu braci Lumiere aż po „Tańcząc w ciemnościach”. Filmowi robotnicy opuszczają swoje miejsca pracy i wkraczają do współczesnych fabryk, dla których modelem są m.in. muzea. Z pracy Farockiego wynika, że kino  nie próbuje uchwycić sedna procesów zachodzących w fabryce, tylko posługuje się powtarzalnymi figurami retorycznymi. Ali Kazma zobrazował współczesną zmechanizowaną produkcję włączoną w niematerialny obieg ekonomiczny, na który składa się także wytwarzanie symboli, estetycznych doznań czy poczucia przynależności. Mona Vătămanu i Florin Tudor z kolei konfrontują się ze zdegradowanymi resztkami po ciężkim przemyśle, niegdyś ideologicznym fundamencie gospodarczym ich rodzimej Rumunii. Stawiają jednocześnie pytania o niepewną przyszłość ekonomii postkomunistycznej włączoną obecnie w globalny kapitalizm.


Współczesna praca obejmuje większość sfer życia, odnosi się do wspólnych wszystkim zdolności, takich jak posługiwanie się językiem, myślenie, widzenie obrazów, odczuwanie. To właśnie w tym wspólnotowym wymiarze tkwi prawdopodobnie potencjał ich uwolnienia pracy od zawłaszczenia przez kapitalizm. Peter Piller koncentruje się w „Tańcu dla loga” na pracy  ludzi ubogich zaangażowanych w promocję wizerunku marek korporacji. Piotr Jaros natomiast zajmuje się w „Pracownikach” zajęciami hobbystycznymi, wypierającymi inne rodzaje produktywności. Natomiast Martha Rosler, konstruując alternatywny alfabet kobiety w kuchni, wydobywa niewidoczną, pozostającą w sferze prywatnej pracę domową jako część ekonomii.

Pytanie o kapitał sztuki, zawarte w latach 70. w twórczości Josepha Beuysa, zostanie podjęte na wystawie we współczesnym kontekście. W ramach wspólnotowych działań Free International University, artysta rozwijał idee pracy i ekonomii oparte na harmonijnej kooperacji i wymianie twórczej energii obejmującej wszystkie sfery życia. Ślady akcji artysty, obecne dziś na rynku sztuki i w kolekcjach muzealnych, wpisują kapitał sztuki także w kwestie praw własności i inwestycji finansowych.  Dając w darze swoje dzieła do Muzeum Sztuki w ramach Polentransport 1981, Beuys uruchomił w swojej sztuce potencjał zaangażowania społecznego.  Kwestia społecznej funkcji sztuki to punkt wyjścia dla projektu „Świecie” Artura Żmijewskiego. Polegał on na  współpracy artystów i robotników, na zorganizowanych przez artystę warsztatach. W czasie kolektywnego tworzenia rzeźby uczestnicy  zastanawiają się: co znaczy dziś być robotnikiem? Czy po 1989 roku jest on bardziej podmiotem czy przedmiotem przemian społecznych i politycznych?

Na wideo Škartu amatorski chór, założony przez artystów po wojnie bałkańskiej, śpiewa w fabryce imienia Tito socjalistyczną piosenkę o budowie Jugosławii. Występ chóru, który dawniej stanowił ornament władzy, dziś - w innym kontekście - przywołuje raczej idee wspólnej pracy, solidarności i egalitaryzmu, a dawna fabryka im. Tito staje się znów aktywna dzięki sztuce w ramach nowej ekonomii projektowanej przez artystów. Z kolei Miklos Erhardt stworzył propozycję dla bezrobotnych mieszkańców osiedla Havanna na przedmieściach Budapesztu. Artysta uruchomił rodzaj nieformalnego „biura”, do którego sami mieszkańcy post-komunistycznego osiedla mieli zgłaszać pomysły na wyjście z patowej sytuacji. Fiasko projektu Erhardta stawia znak zapytania nad statusem i społeczną rolą artysty.

W ramach wystawy powstają dwa nowe projekty:

Janek Simon realizuje wyprawę do Nigerii, m. in. do Alaba International Market w Lagos – miejsca, do którego wysyłany jest zużyty sprzęt komputerowy i śmieci z całego świata. Tam podlegają one dalszej obróbce i wchodzą w nowe, nieformalne obiegi ekonomiczne. W efekcie podróży artysty powstaje rozwijająca się przez czas trwania wystawy instalacja. Jej częścią będą m.in. obiekty zgromadzone w Nigerii, wpuszczone przez Simona w ekonomię sztuki

"Dzieje bomby" Romana Dziadkiewicza nawiązują tytułem i karkołomnym zagęszczeniem motywów do modernistycznej powieści Andrzeja Struga pt Dzieje jednego pocisku. W pobrzmiewającej echem Pompy miodowej Josepha Beuysa instalacji, nakładające się na siebie obszary pracy, zabawy i walki, osiągając zagęszczenie mieszanki wybuchowej.

_________________________________________________________________________________

Robotnicy opuszczają miejsca pracy

wernisaż 6.07.10, wtorek, g. 18.00

wystawa czynna do 5.09.10

Miejsce: Muzeum Sztuki w Łodzi, ul. Więckowskiego 36.  

Wydarzenia towarzyszące:

Spotkanie z artystami: Przed wernisażem, o godz. 17, będzie miało miejsce spotkanie z artystami, w którym udział wezmą Mona Vătămanu & Florin Tudor, Roman Dziadkiewicz i Piotr Jaros

Koncert: Ściśle związany z pracą Romana Dziadkiewicza jest koncert grungowo-punkowej grupy Ślina, w której artysta jest gitarzystą i wokalistą. Koncert odbędzie się na dziedzińcu ms w dniu wernisażu, o godz. 19 i ma być „energetycznym i psychofizycznym przeżywaniem totalnej mieszanki wybuchowej powstałej ze zmieszania ciężkiej pracy, beztroskiej zabawy i radykalnego buntu”

Warsztaty: W ramach wystawy odbędzie się warsztat dla dorosłych odbiorców, dotyczący sposobów reprezentacji pojęcia pracy. Efekty materialne warsztatu pt. Niech się święci 1 maja, zorganizowanego przewrotnie 22 lipca, staną się częścią wystawy. W ten sposób praca stanie się dziełem sztuki

Wykłady: Wprowadzeniem do wystawy jest cykl czerwcowych wykładów, przygotowany we współpracy z Klubem Krytyki Politycznej w Łodzi

------

Partnerzy:

Projekt Robotnicy opuszczają miejsca pracy stanowi rozwinięcie problemów zasygnalizowanych na wystawie Arbeiter verlassen die Arbeitsstätte w Galerie für Zeitgenössische Kunst w Lipsku w 2009 r

Artyści:

Joseph Beuys, Rafał Bujnowski, Roman Dziadkiewicz, Miklós Erhardt, Harun Farocki, Aleksandar Battista Ilić (we współpracy z Ivaną Keser i Tomislavem Gotovac) Kristina Inčiūraitė, Piotr Jaros, Ali Kazma, Jean-Luc Moulène, Frédéric Moser & Philippe Schwinger, Peter Piller, Martha Rosler, Mika Rottenberg, Janek Simon, Škart, Mladen Stilinović, Mona Vătămanu & Florin Tudor, Ingo Vetter, Artur Żmijewski, Haegue Yang.

Kuratorka:

Joanna Sokołowska

 

Komentarze (0)Add Comment

Napisz Komentarz
mniejsze | większe

busy
 

reklama google

reklama google